Trước sự biến đổi nhanh chóng và đa dạng của xã hội, các nhà văn hoá không thể ngay lập tức tạo ra một khuôn mẫu văn hoá mới để áp dụng chung cho cả nhân loại, không thể tự hào với những chân lý thời đại, càng không thể thừa nhận những quan niệm của quá khứ sẽ đúng cho hiện tại và tương lai mai sau. Tại hội nghị thế giới bàn về “Chính sách văn hoá vì sự nghiệp phát triển”, UNESCO đã đưa ra các khái niệm cơ bản về vai trò và vị trí của văn hoá trong sự nghiệp phát triển nhân loại. Qua đó, mỗi quốc gia tiến hành xây dựng và triển khai các dự án, các kế hoạch hành động cụ thể của Chính phủ, của các tổ chức xã hội, các ngành nghề, các cơ quan xí nghiệp nhà nước và tư nhân, các doanh nghiệp hay từng cá nhân.
Trên tinh thần của UNESCO, Nghị quyết Hội nghị lần thứ V của BCHTW khoá VIII đã khẳng định “Văn hoá là nền tảng tinh thần của xã hội, vừa là mục tiêu vừa là động lực thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội”. Nghị quyết yêu cầu phải đưa văn hoá vào mọi lĩnh vực xã hội “Văn hoá trong Đảng, văn hoá trong chính trị, văn hoá trong quản lý, văn hoá trong cơ quan, gia đình, khu phố....”. Xây dựng môi trường văn hoá tốt đẹp trong cộng đồng cũng là việc làm giúp cho mỗi cá nhân trong cộng đồng ấy tự hoàn thiện về nhân cách bản thân, hướng tới cái đẹp của chân, thiện, mỹ.
Các quan điểm của UNESCO, của Đảng và Nhà nước ta về vấn đề văn hoá là cơ sở lý luận hết sức quan trọng, giúp cho Bộ Y tế tiến hành xây dựng “Làng văn hoá sức khoẻ”. Giao tiếp nói chung và giao tiếp trong y tế nói riêng là một bộ phận cấu thành của văn hoá. Yếu kém trong giao tiếp y tế đang là nguyên nhân gây trách cứ từ phía người bệnh, dư luận và xã hội đối với ngành y, với cơ sở y tế, với nhân viên y tế. Từ những nhận thức sâu sắc ấy, ngày 27/9/2001, Bộ Y tế đã ban hành Quyết định QĐ 4031/2001 “Qui định về chế độ giao tiếp trong các cơ sở y tế”. Có thể nói, đây là một trong những khuôn mẫu văn hoá nghề nghiệp của Ngành y tế Việt Nam trong thời đại mới sẽ được áp dụng cho từng nhân viên y tế, để từ đó mỗi nhân viên y tế mang một nét đẹp chung của Ngành y tế Việt Nam.
Với 43722 Điều dưỡng viên, chiếm 20% trong tổng số nhân lực ngành y tế, Hội Điều dưỡng Việt Nam ý thức được vai trò của vấn đề giao tiếp trong Điều dưỡng là rất quan trọng, đó là bước khởi đầu cho mọi hoạt động chăm sóc, là yếu tố thiết lập mối quan hệ giữa Điều dưỡng và Người bệnh, là cơ sở góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả chăm sóc. Tháng 9/2004, Hội Điều dưỡng Việt Nam phối hợp với Hội Điều dưỡng Canada tiến hành triển khai dự án “Tăng cường kỹ năng giao tiếp của Điều dưỡng tại các bệnh viện điểm”, dưới sự chỉ đạo của Vụ điều trị Bộ Y tế và Công đoàn Ngành y tế Việt Nam. Cùng với việc triển khai dự án, Hội Điều dưỡng Việt Nam đã ban hành “10 tiêu chuẩn văn hoá nghề nghiệp về giao tiếp của Điều dưỡng”, coi đây là cơ sở để tiến hành triển khai dự án tại 6 bệnh viện điểm.
Bệnh viện Saint Paul là một cơ sở y tế lớn của Thủ đô Hà Nội, với cơ cấu 550 giường bệnh, 720 nhân viên y tế, trong đó có 357 Điều dưỡng viên, lưu lượng bệnh nhân điều trị nội trú hàng ngày trung bình là 800, tiếp nhận khoảng 2000 bệnh nhân đến khám và điều trị ngoại trú từ khắp nơi trên mọi miền đất nước. Trước những khó khăn chung của thời đại, của giai đoạn đầu đổi mới đất nước, đổi mới Ngành y tế, đặc biệt là sự quá tải bệnh nhân... việc hoàn thành tốt nhiệm vụ của Bệnh viện mà Đảng đã giao phó, nhân dân đã tin tưởng là điều hết sức khó khăn nhưng cũng vô cùng vinh quang. Mục tiêu hàng đầu của Bệnh viện đó là không ngừng nâng cao chất lượng chăm sóc người bệnh, tất cả nhân viên y tế đoàn kết một lòng với chữ TÂM trong sáng, vượt qua mọi khó khăn thách thức để hoàn thành tốt nhiệm vụ vẻ vang của mình.
Là 1 trong 6 cơ sở y tế của cả nước được chọn thí điểm triển khai dự án trong năm 2005, Đảng uỷ, Ban giám đốc, Công đoàn, các chi hội, các khoa phòng cùng toàn thể cán bộ nhân viên trong Bệnh viện Xanh Pôn, đã nhất trí, quán triệt tinh thần quyết tâm hoàn thành xuất sắc mục tiêu của dự án đề ra. Bệnh viện đã ngay lập tức thành lập Ban chỉ đạo, Ban giám sát, tiến hành đánh giá thực trạng giao tiếp của Điều dưỡng Bệnh viện, trên cơ sở đó, xây dựng đường lối, chủ trương, kế hoạch hành động cụ thể, phối hợp với các phòng chức năng cùng tiến hành thực hiện dự án. Bệnh viện đã tổ chức nhiều lớp tập huấn nâng cao kỹ năng giao tiếp bằng nhiều hình thức phong phú. Phát động phong trào thi đua nâng cao kỹ năng giao tiếp, tổ chức các cuộc thi ứng xử văn hoá và thanh lịch trong giao tiếp Điều dưỡng, 100% Điều dưỡng ký cam kết thực hiện 10 tiêu chuẩn về văn hoá nghề nghiệp trong giao tiếp… Sau một năm triển khai dự án, 98,8% người bệnh được phỏng vấn đã nhận xét nhân viên y tế khi tiếp xúc với người bệnh rất niềm nở và lịch sự, 78% người bệnh cho rằng họ hài lòng với kỹ năng giao tiếp của nhân viên y tế, tăng 23% so với trước khi triển khai dự án.
Tại Hội nghị tổng kết sau một năm triển khai dự án nâng cao kỹ năng giao tiếp cho Điều dưỡng - Kỹ thuật viên, Bệnh viện đã nhận được những bó hoa tươi thắm cùng những lời nói tốt đẹp, những tình cảm giản dị chân thành và ấm áp tình người từ phía người bệnh. Lãnh đậo Bộ Y tế, Sở Y tế Hà Nội cũng kịp thời biểu dương khen ngợi, động viên anh chị em nhân viên y tế. Thành công ban đầu nhưng cũng vô cùng to lớn và quan trọng của ngày hôm nay đã phản ánh những nỗ lực phấn đấu của cả tập thể cán bộ nhân viên Bệnh viện trong suốt một năm qua.
Bs.Trần Văn Phúc